Gıda etiketleme kusurları nasıl belirlenir? “İlave edilmemiştir” veya “içermez” beyanları 10 kat tazminata yol açabilir
Güncellenme tarihi
Mart 2025'te yayımlanan ve resmî uygulama tarihi yaklaşan ulusal gıda güvenliği standardı Hazır Ambalajlı Gıdaların Etiketlenmesine İlişkin Genel Kurallar (GB7718-2025) “ilave edilmemiştir”, “içermez” ve eş anlamlı ifadeleri açıkça yasaklıyor. Aynı zamanda yeni yayımlanan Gıda Etiketlemesinin Denetimine İlişkin İdari Tedbirler, “ilave edilmemiştir” beyanını yalnızca bir etiketleme kusuru sayan önceki hükmü kaldırdı.
Bu, yeni düzenlemeler yürürlüğe girdiğinde “ilave edilmemiştir” veya “içermez” gibi ifadeleri kullanmaya devam etmenin doğrudan tüketiciyi yanıltıcı davranış sayılacağı ve artık düzeltilebilir ya da muaf tutulabilir bir etiketleme kusuru olarak değerlendirilmeyeceği anlamına geliyor.
İşletmeler şu risklerle karşılaşabilir:
Tüketici şikâyetleri: Satın alma bedelinin on katına veya gerçekleşen zararın üç katına kadar cezalandırıcı tazminatı tetikleyebilir (Gıda Güvenliği Kanunu, Madde 148).
İdari yaptırımlar: Uyumsuz etiketleme, RMB 5,000 ile RMB 50,000 arasında para cezasına yol açacaktır (Gıda Güvenliği Kanunu, Madde 125).
Reklam ihlalleri: Yanlış reklam sayılması hâlinde RMB 200,000 ile RMB 1,000,000 arasında para cezası uygulanacaktır (Reklam Kanunu, Madde 55).
Gıda etiketleme kusurunun hukuki tanımı
2015 Gıda Güvenliği Kanunu'nun 125. maddesinin 2. fıkrasına göre:
“Gıda veya gıda katkı maddesi etiketi ya da kullanım talimatı bir kusur içeriyor ancak aşağıdaki koşulları karşılıyorsa düzenleyici makam düzeltme emri verir; düzeltme reddedilirse RMB 2,000 tutarını aşmayan para cezası uygulanır:
- Kusur gıda güvenliğini etkilemez; ve
- Kusur tüketicileri yanıltmaz.”
Bir etiketleme uygunsuzluğunun yalnızca kusur oluşturup oluşturmadığı belirlenirken piyasa düzenleme makamları şu etkenleri birlikte değerlendirebilir:
İlgililik: Etiket içeriğinin gıda güvenliğiyle ilişkili olma derecesi.
Kusurluluk: Gıda işletmecisinin öznel kusur veya kast derecesi.
Tüketici algısı: Etiketin tüketicinin gıda güvenliği anlayışını veya satın alma kararını etkileme olasılığı.
Yaygın etiketleme kusuru türleri ve örnekler
a) Metin, sembol veya sayı biçimindeki uygunsuzluklar
Bunlarla sınırlı olmamak üzere düzensiz yazı boyutu, yazı tipi veya karakter yüksekliği; yazım hataları, eksik ya da fazla karakterler veya geleneksel Çince karakterlerin kullanımı gibi baskı hataları; yanlış yabancı dil çevirileri; ya da yabancı metnin yazı boyutunun veya karakter yüksekliğinin karşılık gelen Çince metni aşması.
Örnekler:
Geleneksel Çince karakter kullanımı: “质” karakteri yanlışlıkla “質” olarak yazılır.
Düzensiz veya standart dışı Çince karakter kullanımı: “包” karakteri yanlışlıkla standart dışı bir biçimde yazılır.
b) Net miktarın ve ürün özelliklerinin biçim veya sunumundaki uygunsuzluklar
Ya da özel saklama gereksinimi olmayan gıdalarda zorunlu saklama koşullarının belirtilmemesi.
Örnekler:
Düzensiz net miktar beyanı: “Net Ağırlık: 5 kg” yanlışlıkla “Net Ağırlık: 5000 g” olarak yazılır.
Saklama koşullarının atlanması: “Serin ve kuru yerde saklayın” ifadesinin yazılmaması.
c) Gündelik adların veya standart dışı kısaltmaların kullanımındaki uygunsuzluklar
Gıdalar, gıda katkı maddeleri veya bileşenler için.
Örnekler:
Gündelik ad kullanımı: “Sodyum Bikarbonat”, “Karbonat” olarak etiketlenir.
Standart dışı kısaltma kullanımı: “DL-Malik Asit” kısaltılarak yalnızca “Malik Asit” olarak etiketlenir.
d) Besin değerleri tablosu veya bileşen listesindeki uygunsuzluklar
Bunlarla sınırlı olmamak üzere uygunsuz sıralama, değer veya ölçü birimleri; ya da besin değerleri tablosundaki yuvarlama aralıkları, “sıfır” eşik değerleri veya gösterilen ölçü birimlerindeki uygunsuzluklar.
Besin değerleri tablosundan örnekler:
Yanlış yuvarlama aralığı: “Protein 2.0 g” yanlışlıkla “Protein 2.00 g” olarak yazılır;
Sıfır eşiğinin yanlış uygulanması: “Protein 0.0 g” yanlışlıkla “Protein 0.2 g” olarak yazılır. (Not: proteinin sıfır eşiği ≤ 0.5 g'dır)
e) Hafif nitelikteki diğer durumlar
Gıda güvenliğini etkilemeyen ve tüketicileri kasten yanıltma girişimi içermeyen durumlar.
Örnek:
Üretim tarihi “Ambalajın yanına bakın” şeklinde gösterilir, ancak aslında ambalajın arkasına basılmıştır.
Etiketleme kusurları için uyum düzeltme önlemleri
Piyasadaki ürünler:
Tüketici bilgilendirmesi: İlgili bilgileri tüketicilere açıkça bildirin.
Düzeltici işlemler: Uyumlu ek etiketler yapıştırmak gibi düzeltici önlemler uygulayın.
Yeni üretilen ürünler:
Sıkı uyum: Etiket içeriğini en güncel standartlara tam uygunluk içinde revize edin.
İç kontrol: Üç kademeli etiket inceleme ve onay mekanizması kurun.
Önleyici tedbirler:
Eğitim: Düzenli aralıklarla etiketleme mevzuatına özel eğitimler düzenleyin.
Üçüncü taraf incelemesi: Bağımsız doğrulama için dış uyum inceleme hizmetlerinden yararlanın.
REACH24H önerisi
REACH24H, işletmeleri etiket uyumu için derhâl öz denetim başlatmaya ve özellikle tüm “ilave edilmemiştir”, “içermez” beyanlarını ve benzeri ifadeleri kaldırmaya dikkat etmeye çağırıyor.
Hâlen dolaşımda bulunan ürün etiketleri için mevzuat değişikliklerinden kaynaklanabilecek gereksiz hukuki riskleri önlemek amacıyla gerekli tüm düzeltmelerin resmî uygulama tarihinden önce tamamlanması önemle tavsiye edilir. İşletmeler yeni etiketleme gerekliliklerine tam uyum sağlamak için resmî uygulama öncesindeki bu dönemden bütünüyle yararlanmalıdır.
Daha fazla bilgi almak istediğiniz konu: Çin'de hazır ambalajlı gıdaların formül ve etiket uyumu; bize customer@reach24h.com adresinden ulaşabilirsiniz.